вторник, 17 марта 2015 г.

O'qishga arzimaydi

  -Umuman, men romantik inson emasman. Sevgi-pevgi degan narsalarga ham tushunmayman. “O’ldim,kuydim”deganlarni eshitsam ensam toshbaqani kosasiday qotib ketadi. Men uchun sevgi to’ydan keyin paydo bo’ladigan keraksiz tuyg’u. “Boshingga tushmaguncha qayerdan ham bilarding galvars”deysizmi?! Boshimga tushmaydi aka, agarda tushib qolsa ham terib tashlayman. Ishonavering. Menga bir butilka pivo va to’rtta qurt bilan bitta jonon bo’lsa bo’lgani. Manashu sevgi. Nima qilasiz umrboqiy sevgini? Bir-ikki soatlik sevgi yetmaydimi sizga?! Pulini shartta to’laysiz-u sevib yuraverasiz. Tashvish ham kamroq. “Tur ket” desangiz ketadi,”beri kel” desangiz keladi. Jonizga tegsa boshqasini “sevasiz”.”Odammas ekansan”deysizmi? Og’zizga qarab gapiring. Kim odammas? Menmi? Siz odam bo’lib nimani qoyillatib qo’ydiz. O’zizcha dadajoniz kirgazib qo’ygan o’qishni tashab ketib, qayerdagi institutga kirvoldiz. 4 yil qiynalib o’qib nima bo’ldiz? A, nima bo’ldiz? Mexanik! Qora moyga botib yurasiz qachon qarama. Ust-boshizga qarab bo’lmaydi. Otrabotkaga cho’milaslarmi nima balo?! “Zato halol ishlayapman”deysizmi? Halollikni boshizga urasizmi aka? Hozirgi kunda halol odam qolibdimi,qomagan. O’qituvchizdan tortib melisayzgacha hammasi “pul,pul ber” deb turishadi. Hech bo’lmasa bolalarizni o’ysangizchi. Ertaga katta bo’lishadi. Kattargani sari harajat ham ko’payadi. “Dada uy yoki moshina obering”desa nima deysiz, “Halol ishlaganman bolam,menda oshiqcha pul nima qiladi” deysizmi? Mana, meni qarang do’xtirman. O’ziz bilasiz do’xtirga davlat to’layotgan oylikka kenguru ham bir oy yasholmaydi. Har bitta kelgan “klient” 4000-5000 so’m tashab ketadi. Bir kunda 10-15 tadan kam odam kelmaydi qabulimga. Ja pul kerak bo’lib qoladigan bo’lsa,birorta “klient”ga qimmatroq dori-darmon yozvoraman-da tanish aptekaga jo’natvoraman. Telefon qilib “Senga yog’liq pershka jo’natdim, yaxshilab yegin”deyman bo’ldi.Aptekachi ham doriga ota-onasini, ammasini, xolasini, yana bir ikkita amakivachchasini narxini qo’shib sotadi. “Dolyam”ni tezda birortasidan bervoradi. U ham hursand,men ham. Shunaq qilib ikkita oilani tebratib yotibman aka. “Gunoxidan qo’rqmaysanmi” deysizmi? Gunox deydi-ya manabu kishim. Nimadan qo’rqishim kerak? Men gunox ish qilayotganim yo’q,tirikchilik qilyabman halos. Tirikchilik. O’tgan yili yevropaga dam olgani borudim. Oti nima edi anuni...Aristokratmi?.. Demokratmi?.. Ha, Gippokratni qishlog’iga borib ziyorat qilib keldim. Bizni pirimiz bo’lganda u inson. O’qishda o’qib yurganimizda shu insonni qasamidan 50/50 “otganmiz”. Shu desayz qishlog’ida “Gippokrat daraxti”degan bir daraxt bor ekan. Dodamiz aytgan ekan: “Manashu daraxt qachon qurib bitsa, yer yuzidagi do’xtirlarda insof qolmagan bo’ladi”. Ko’rsayz daraxtni yarmidan ko’pi qurib-tarashaga aylanib bo’lgan. Yana 3-4 yilda bu darxatni sumalakka ishlatsa ham bo’laveradi. “Gunoxidan qo’rqmaysanmi”deysiz. Qo’rqaman. Qo’rqqanim uchun ham har yili xudoyi qilib xalqqa osh berib turaman. Dadam bilan onamni 4 marta Haj ziyorati oborib keldim. Beva-bechoralarga bayram kunlari pul berib turaman. Menchalik sahiy odam yo’q aka. Mana,o’tgan oy qo’shnimiz Olimjon kelib “qo’shnijon ozgina puldan yordam qiling” deb qoldi. Yo’q demadim. Shartta uydan pul obchiqdim-da, qo’lidan ushlab notariusga obordim. “Agarda 6 oy ichida qo’shnimdan qarzimni qutula olmasam, tomorqamni bo’shatib beraman”degan tilxat yozdirib, dasxat-u pechatlardan 5-6 marta urdirib hammasini “zakonniy” qilib qarz berdim. Chiqib ketayotganda notariusni pulini ham bermadi nomard. Haliyam o’zimni “klientim”bo’ladi. Keyin “surishib”ketamiz deb ko’ndirdim. Olti oydan oshyapti qarz oganiga qaytaray demaydi. Ertaga buldozer kelishi kerak, tomorqasini surdirib o’rniga chiroyli qilib bitta “vremenka” qurmoqchiman. Odamlar ham mosheynik bo’lib ketyapti-da aka. Tagida “Jiguli”si bor shuni sotib pulini bersa bo’ladi, “yo’q, bola-chaqamni shu moshina boqyapti qo’shnijon, ozina sabr qiling” degani degan. Men bitta gapiradigan odamman, “Dogovor doroje deneg” deb qo’ygan o’ris xalqi. Shu o’rislarga qoyil qolamanda aka. Aqilli xaldqa.Erkaklarini qiladigan ishini tayini yo’q, lekin kayf qilishni joyiga qo’yadi enag’arlar. Qizlarini aytmaysizmi,qizlarini. Shilpildoq. Qaymoq. Shunday nonga botirib yeb qo’ygiz keladi. Yaqinda bittasi qabulimga keb qoldi. Eri yo’q ekan. Shartta diagnoz qo’ydimda:“sizni kasaliz og’ir ekan, bu yerga kelib yurmang, uyizga o’zim borib davolayman”-deb jo’natvordim. Qomatini ko’rsayz edi aka,qomatini. Naqd Elvis Preslini gitarasi deysiz... Gap bilan bo’lib nimaga yonizga kelganim esimdan ham chiqib ketipti aka. Eshitdik katta og’liz karate bo’yicha birinchi o’rinni olibdi.Tabriklayman. Katta o’g’liz o’zi boshqachada aka. Ko’zlarini yonib turadi, kelajagi bor bola. Karatedan yutgan bo’lsa, demak, urish-janjalni joyiga qo’yadi. Shu o’gilchayzni ertaga bir kunga berib tursayz,  bir joyga o’tib kelsak, bitta yaramasni qarzi boridi... Sizga mazza ikkala o’g’liz ham tuppa-tuzuk,binoyiday. Enangni emgur meni Shavkatjonimga nima bo’gan hayronman. O’zi tili 3 yoshida chiqqani yetmaganiday, duduqlanib gapiradi negadir. Bir-ikkita tanish do’xtirlarga oborsam “O’qitvorish kerak”deydi. Bu ham mayli, yaqinda shu bolamni sal aqli zaifroq ekanligini bilib qoldim. Shunga siqilib yuribman oxirgi paytlarda. Bir maslaxat olay shu akamdan deb, oldizga chiqudim. Nega shunaqa bo’ldi ekan-a? Nima deysiz aka?..

Комментариев нет:

Отправить комментарий